नव्वदोत्तरी मराठी आदिवासी कवितेत आदिवासी अस्मिता, सांस्कृतिक संघर्ष आणि अस्तित्वभान : एक चिकित्सक अभ्यास
Keywords:
आदिवासी अस्मिता, सांस्कृतिक संघर्ष, अस्तित्वभान, नव्वदोत्तरी मराठी कविता, विस्थापन आणि प्रतिकारAbstract
नव्वदोत्तरी मराठी साहित्याच्या परिप्रेक्ष्यात आदिवासी कवितेने एक वेगळीच वाट चोखाळली. ह्या कवितेत जंगल, माती, नदी, डोंगर यांचं नातं केवळ निसर्गवर्णन नव्हतं, तर ते एका संपूर्ण जीवनदर्शनाचं प्रतीक होतं. प्रस्तुत शोधनिबंधात वाहरू सोनवणे, लक्ष्मण माने, विठ्ठल वाघ, जनाबाई इत्यादी आदिवासी कवींच्या नव्वदोत्तरी कविता संग्रहांतून आदिवासी अस्मिता, सांस्कृतिक संघर्ष आणि अस्तित्वभानाचे विविध आयाम तपासण्याचा प्रयत्न केला आहे. विस्थापन, शोषण, वनहक्क, भाषिक अस्मिता, आणि आधुनिकतेच्या आक्रमणापुढे उभ्या ठाकलेल्या आदिवासी समाजाचं हे काव्यात्म दर्शन मराठी साहित्यात एक महत्त्वपूर्ण योगदान आहे.
References
अलवी, एच. (२०२०). दक्षिण आशियाई साहित्यातील सबल्टर्न आवाज. ऑक्सफर्ड युनिव्हर्सिटी प्रेस. https://global.oup.com/academic/product/subaltern-voices
अप्पादुराई, ए. (1996). मोठ्या प्रमाणावर आधुनिकता: जागतिकीकरणाचे सांस्कृतिक परिमाण. मिनेसोटा प्रेस विद्यापीठ. https://www.upress.umn.edu/book-division/books/modernity-at-large
भाभा, एच. के. (1994). संस्कृतीचे स्थान. रूटलेज. https://www.routledge.com/The-Location-of-Culture/Bhabha/p/book/9780415336390
बोफा, एम. (२०२०). मौखिक परंपरा आणि लिखित साहित्य: आदिवासी कवितेतील पूल. जर्नल ऑफ साउथ एशियन लिटरेचर, 45(2), 112-135. https://doi.org/10.1353/sal.2020.0010
Downloads
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Kavya Setu
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
